Οι οθόνες αποτελούν πλέον μέρος της καθημερινής ζωής των παιδιών από πολύ μικρή ηλικία. Τηλεόραση, tablets, κινητά τηλέφωνα, υπολογιστές, βιντεοπαιχνίδια, πλατφόρμες βίντεο και μέσα κοινωνικής δικτύωσης χρησιμοποιούνται για ψυχαγωγία, επικοινωνία, μάθηση και δημιουργικότητα. Η συζήτηση επομένως δεν μπορεί πλέον να περιορίζεται στο αν «η τηλεόραση κάνει καλό ή κακό». Περισσότερη σημασία έχουν η ηλικία του παιδιού, το περιεχόμενο, ο τρόπος χρήσης, το αν υπάρχειενήλικας που συμμετέχει και κυρίως τι άλλο αρχίζει να εκτοπίζει η χρήση των οθονών από την καθημερινή ζωή. Οι οθόνες μπορούν να προσφέρουν ψυχαγωγία, πληροφορίες, ευκαιρίες μάθησης, δημιουργικότητας και επαφής με άλλους. Μπορούν όμως επίσης να εκθέσουν το παιδί σε ακατάλληλο περιεχόμενο, βία, επικίνδυνες διαδικτυακές προκλήσεις, σεξουαλικό περιεχόμενο, παραπλανητικές πληροφορίες, διαφημίσεις, εκφοβισμό ή επαφή με αγνώστους. Η υπερβολική ή ακατάλληλη χρήση μπορεί επιπλέον να περιορίζει τον ύπνο, τη σωματική δραστηριότητα, το διάβασμα, τη σχολική εργασία, τις σχέσεις και άλλους τρόπους παιχνιδιού και χαλάρωσης.

Δεν είναι όλες οι ώρες μπροστά σε μια οθόνη ίδιες

Ένα βιντεοτηλεφώνημα με τον παππού, ένα εκπαιδευτικό πρόγραμμα που βλέπει ένα τετράχρονο μαζί με τον γονέα του, δύο ώρες συνεχόμενων σύντομων βίντεο και δύο ώρες δημιουργίας μουσικής στον υπολογιστή δεν αποτελούν την ίδια αναπτυξιακή εμπειρία. Για αυτό οι νεότερες ιατρικές κατευθύνσεις απομακρύνονται από την ιδέα ότι υπάρχει ένας μοναδικός αριθμός ωρών που διαχωρίζει την «καλή» από την «κακή» χρήση για όλα τα παιδιά. Δίνουν μεγαλύτερη έμφαση σε πέντε ερωτήματα: ποιο είναι το συγκεκριμένο παιδί, τι περιεχόμενο χρησιμοποιεί, αν οι οθόνες έχουν γίνει ο βασικός τρόπος να ηρεμεί, τι σημαντικές δραστηριότητες εκτοπίζουν και αν υπάρχει συνεχής επικοινωνία μέσα στην οικογένεια για τη χρήση τους. Ο χρόνος εξακολουθεί φυσικά να έχει σημασία. Αλλά έχει μεγαλύτερη αξία όταν εξετάζεται μαζί με το τι, πότε, γιατί και πώς χρησιμοποιείται η οθόνη.

Βρέφη: η πραγματική αλληλεπίδραση είναι αναντικατάστατη

Στους πρώτους μήνες και στα πρώτα χρόνια της ζωής η ανάπτυξη βασίζεται ιδιαίτερα στην άμεση αλληλεπίδραση με τους ανθρώπους: βλέμμα, φωνή, άγγιγμα, μίμηση, παιχνίδι, κίνηση και εξερεύνηση του πραγματικού περιβάλλοντος. Για βρέφη κάτω των περίπου 18 μηνών, μια λογική βασική αρχή είναι η πολύ περιορισμένη χρήση οθόνης, με εξαίρεση τη διαδραστική επικοινωνία όπως μια βιντεοκλήση μαζί με έναν ενήλικα. Από περίπου 18 έως 24 μηνών, αν εισαχθεί ψηφιακό περιεχόμενο, είναι προτιμότερο να είναι ποιοτικό και να χρησιμοποιείται μαζί με τον γονέα, ο οποίος βοηθά το παιδί να συνδέσει αυτό που βλέπει με τον πραγματικό κόσμο. Ένα μικρό παιδί μαθαίνει πολύ περισσότερο όταν ένας ενήλικας δείξει μια πραγματική γάτα, πει «κοίτα τη γάτα», ακούσει την αντίδραση του παιδιού και συνεχίσει την αλληλεπίδραση, παρά όταν το παιδί παρακολουθεί μόνο του μια γρήγορη ακολουθία εικόνων.

Η οθόνη δεν χρειάζεται να γίνει ο βασικός τρόπος ηρεμίας

Είναι κατανοητό ένας γονέας να δώσει κάποιες φορές ένα κινητό σε ένα μικρό παιδί για να μπορέσει να ολοκληρώσει κάτι ή να διαχειριστεί μια δύσκολη στιγμή. Το πρόβλημα εμφανίζεται όταν η οθόνη γίνεται σχεδόν ο αποκλειστικός τρόπος αντιμετώπισης κάθε πλήξης, αναμονής, θυμού ή αναστάτωσης. Τα μικρά παιδιά χρειάζεται σταδιακά να μάθουν πολλούς τρόπους ρύθμισης: να αναζητούν τον γονέα, να παίζουν, να μιλούν, να περιμένουν, να ζωγραφίζουν, να κινούνται, να χρησιμοποιούν τη φαντασία τους ή απλώς να αντέχουν για λίγο την πλήξη. Όταν κάθε δυσάρεστο συναίσθημα οδηγεί αμέσως σε μια οθόνη, υπάρχουν λιγότερες ευκαιρίες να εξασκηθούν αυτές οι δεξιότητες. Η νεότερη καθοδήγηση δίνει ιδιαίτερη έμφαση στο αν τα ψηφιακά μέσα έχουν γίνει το κύριο μέσο με το οποίο το παιδί «ηρεμεί».

Προσχολική ηλικία: η ποιότητα και η κοινή χρήση έχουν σημασία

Στα παιδιά περίπου 2–5 ετών έχει νόημα να υπάρχει σαφής περιορισμός της ψυχαγωγικής χρήσης, ώστε να παραμένει άφθονος χρόνος για παιχνίδι, κίνηση, ύπνο, συζήτηση, βιβλία και κοινωνική επαφή. Η συγκεκριμένη ενημερωτική οδηγία που αποτέλεσε τη βάση του υλικού προτείνει περίπου μία ώρα μη εκπαιδευτικής χρήσης τις καθημερινές και μεγαλύτερη, αλλά πάλι περιορισμένη, χρήση τα Σαββατοκύριακα. Οι νεότερες οδηγίες, ωστόσο, τονίζουν ότι ένας αριθμός ωρών από μόνος του δεν αρκεί για να αξιολογήσουμε αν η χρήση είναι υγιής. Σε αυτή την ηλικία είναι ιδιαίτερα χρήσιμο ο γονέας να συμμετέχει: «Τι έκανε αυτός ο χαρακτήρας;» «Γιατί στενοχωρήθηκε;» «Θυμάσαι που είδαμε κι εμείς ένα τέτοιο ζώο;» Με αυτόν τον τρόπο η οθόνη μετατρέπεται περισσότερο σε αφορμή για γλώσσα, σκέψη και κοινή εμπειρία και λιγότερο σε παθητική απασχόληση.

Σχολική ηλικία: το ερώτημα είναι τι μένει έξω

Μετά την έναρξη του σχολείου δεν υπάρχει ένας απλός αριθμός ωρών κατάλληλος για κάθε παιδί. Περισσότερο χρήσιμο είναι να δούμε αν οι οθόνες αφήνουν επαρκή χώρο για τις αναπτυξιακές ανάγκες της ηλικίας. Οι πρόσφατες οδηγίες περιγράφουν αυτή την αρχή ως το τι «εκτοπίζει» η ψηφιακή χρήση. Χρειάζεται να υπάρχει χώρος για:

• επαρκή ύπνο,
• σχολείο και μελέτη,
• σωματική δραστηριότητα και παιχνίδι,
• διάβασμα,
• φιλίες και επαφή πρόσωπο με πρόσωπο,
• οικογενειακό χρόνο,
• δημιουργικές δραστηριότητες,
• χρόνο χωρίς συνεχή εξωτερική διέγερση.

Αν όλα αυτά υπάρχουν και το παιδί χρησιμοποιεί ψηφιακά μέσα με ισορροπημένο τρόπο, ο συνολικός αριθμός ωρών έχει διαφορετική σημασία από την περίπτωση ενός παιδιού που παίζει ή παρακολουθεί περιεχόμενο μέχρι αργά τη νύχτα, έχει εγκαταλείψει όλες τις άλλες δραστηριότητες και η σχολική του λειτουργία επιδεινώνεται.

Έφηβοι: οι οθόνες είναι και κοινωνικός χώρος

Στην εφηβεία το κινητό και το διαδίκτυο δεν αποτελούν απλώς μορφή ψυχαγωγίας. Είναι χώρος επικοινωνίας με φίλους, κοινωνικής ταυτότητας, ενημέρωσης, σχολικής εργασίας, μουσικής, παιχνιδιού και δημιουργικότητας. Για αυτό η απλή σύσταση «άφησε το κινητό και κοινωνικοποιήσου» δεν αποδίδει πάντοτε την πραγματικότητα της ζωής του εφήβου. Μέρος της κοινωνικής του ζωής πράγματι πραγματοποιείται ψηφιακά. Το ζητούμενο είναι αν η ψηφιακή ζωή συμπληρώνει ή αρχίζει να αντικαθιστά σχεδόν όλες τις άλλες μορφές ζωής: ύπνο, πραγματικές σχέσεις, σχολική λειτουργία, σωματική δραστηριότητα και ενδιαφέροντα. Επίσης το ίδιο μέσο μπορεί να επηρεάζει διαφορετικά διαφορετικούς νέους· για παράδειγμα, μια διαδικτυακή κοινότητα μπορεί να είναι υποστηρικτική για έναν έφηβο και να ενισχύει το κοινωνικό άγχος ή τις συγκρίσεις σε έναν άλλο.

Περιεχόμενο: «τι βλέπει;» και όχι μόνο «πόση ώρα;»

Το περιεχόμενο έχει κεντρική σημασία. Τα παιδιά μπορεί να εκτεθούν σε βία, αυτοτραυματισμό, αυτοκτονικό περιεχόμενο, επικίνδυνες «προκλήσεις», σεξουαλικό υλικό, χρήση ουσιών, στερεότυπα, παραπλανητικές πληροφορίες, εκφοβισμό και εμπορικά μηνύματα που είναι σχεδιασμένα ειδικά για να επηρεάζουν τις επιλογές τους. Οι γονείς χρειάζεται επομένως να γνωρίζουν, ανάλογα με την ηλικία: Τι βλέπει; Ποιον ακολουθεί; Τι παιχνίδια παίζει; Με ποιους μιλά; Τι του προτείνει αυτόματα η πλατφόρμα μετά; Η ηλικιακή καταλληλότητα είναι ένα πρώτο φίλτρο, όχι το μοναδικό. Δύο βίντεο που επιτρέπονται για την ίδια ηλικία μπορεί να διαφέρουν πολύ ως προς την ταχύτητα, τις διαφημίσεις, τα μηνύματα για το σώμα, τη βία ή τον τρόπο με τον οποίο παρουσιάζονται οι σχέσεις.

Οι αλγόριθμοι δεν είναι ουδέτεροι

Η σημερινή ψηφιακή εμπειρία είναι διαφορετική από την παλιά τηλεόραση. Το περιεχόμενο συχνά δεν τελειώνει. Η αυτόματη αναπαραγωγή, οι ειδοποιήσεις και οι εξατομικευμένες προτάσεις έχουν σχεδιαστεί ώστε να διατηρούν την προσοχή και να ενθαρρύνουν τον χρήστη να παραμείνει περισσότερο. Για αυτό οι νεότερες οδηγίες προτείνουν, μεταξύ άλλων, να απενεργοποιούνται όπου είναι δυνατόν η αυτόματη αναπαραγωγή και οι περιττές ειδοποιήσεις. Έτσι, το: «Γιατί δεν το κλείνεις απλώς;» δεν αποτυπώνει πλήρως το πρόβλημα. Το παιδί εξακολουθεί να χρειάζεται να μάθει αυτοέλεγχο, αλλά το κάνει μέσα σε ένα περιβάλλον που συχνά είναι σχεδιασμένο για να δυσκολεύει ακριβώς τη διακοπή.

Οθόνες και ύπνος

Η χρήση οθονών αργά το βράδυ μπορεί να καθυστερεί την ώρα κατάκλισης και να δημιουργεί μια συνεχή αλληλουχία από βίντεο, μηνύματα ή παιχνίδια που είναι δύσκολο να διακοπούν. Τα προβλήματα ύπνου συγκαταλέγονται στις συχνότερες δυσκολίες που συνδέονται με υπερβολική χρήση οθονών. Ένας πρακτικός οικογενειακός κανόνας είναι να υπάρχουν περίοδοι χωρίς οθόνες πριν από τον ύπνο και, όταν αυτό αποτελεί πρόβλημα, τα κινητά να μη διανυκτερεύουν δίπλα στο κρεβάτι. Οι νεότερες οδηγίες προτείνουν επίσης ζώνες χωρίς συσκευές στο υπνοδωμάτιο και πριν από την κατάκλιση. Ιδιαίτερα στους εφήβους, η ερώτηση: «Τι ώρα αφήνεις τελικά το κινητό;» είναι συχνά πιο χρήσιμη από το: «Πόσες ώρες χρόνο στις οθόνες έχεις συνολικά;»

Οθόνες κατά τη διάρκεια των γευμάτων

Τα γεύματα μπορούν να αποτελούν μία από τις λίγες σταθερές στιγμές κατά τις οποίες η οικογένεια βρίσκεται μαζί. Η συστηματική παρουσία τηλεόρασης ή κινητών μειώνει τις ευκαιρίες για συνομιλία και αμοιβαία προσοχή. Για αυτό προτείνεται να υπάρχουν ζώνες και χρονικά διαστήματα χωρίς οθόνες, με χαρακτηριστικό παράδειγμα τα οικογενειακά γεύματα. Η αρχή έχει μεγαλύτερη αξία όταν ισχύει για όλους και όχι μόνο για τα παιδιά.

Η τηλεόραση που παίζει «στο βάθος» επίσης μετρά

Μια τηλεόραση που παραμένει συνεχώς ανοιχτή χωρίς κανείς να την παρακολουθεί συνειδητά εξακολουθεί να αποτελεί μέρος του περιβάλλοντος. Δημιουργεί περισπασμούς και μπορεί να διακόπτει το παιχνίδι και τη συνομιλία. Ένας απλός κανόνας είναι: μία οθόνη όταν πραγματικά χρησιμοποιείται — και κλείσιμο όταν δεν τη βλέπει κανείς. Οι πρόσφατες οδηγίες προτείνουν αντίστοιχα τον κανόνα «μία οθόνη τη φορά» και το κλείσιμο των συσκευών που δεν χρησιμοποιούνται.

Διαφήμιση και influencers

Τα παιδιά δεν αναγνωρίζουν πάντοτε εύκολα πότε κάποιος προσπαθεί να τους πουλήσει ένα προϊόν ή έναν τρόπο ζωής. Στο σημερινό ψηφιακό περιβάλλον μάλιστα η διαφήμιση μπορεί να είναι ενσωματωμένη σε βίντεο, παιχνίδια ή αναρτήσεις ανθρώπων που το παιδί εμπιστεύεται και θαυμάζει. Οι γονείς μπορούν να χρησιμοποιούν τέτοιες στιγμές για να αναπτύσσουν σταδιακά την κριτική σκέψη: «Γιατί πιστεύεις ότι σου δείχνει αυτό το προϊόν;» «Ξέρουμε αν πληρώνεται για να το προτείνει;» «Αυτό που βλέπεις είναι πραγματική ζωή ή μια επιλεγμένη εικόνα;» Η ενημέρωση γύρω από τις διαφημίσεις, το influencer marketing και τις ρυθμίσεις ιδιωτικότητας αποτελεί πλέον βασικό μέρος της ψηφιακής αγωγής.

Εικόνα σώματος και κοινωνικές συγκρίσεις

Η συνεχής έκθεση σε επιλεγμένες, επεξεργασμένες ή μη ρεαλιστικές εικόνες μπορεί να επηρεάζει τον τρόπο με τον οποίο ορισμένα παιδιά και ιδιαίτερα έφηβοι αντιλαμβάνονται το σώμα και την αξία τους. Η υπερβολική χρήση οθονών έχει συσχετιστεί με ζητήματα αυτοεικόνας, ενώ οι νεότερες οδηγίες προτείνουν οι γονείς να συζητούν με τα παιδιά περιεχόμενο που προβάλλει μη ρεαλιστικά πρότυπα εμφάνισης. Δεν χρειάζεται να απαγορευτεί κάθε τέτοιο περιεχόμενο για να γίνει χρήσιμη παρέμβαση. Η ανάπτυξη ψηφιακού γραμματισμού, «τι βλέπω, γιατί το βλέπω και πόσο αντιπροσωπεύει την πραγματικότητα;», είναι μέρος της προστασίας.

Ασφάλεια και ιδιωτικότητα

Καθώς τα παιδιά μεγαλώνουν χρειάζεται να μάθουν ότι η διαδικτυακή επικοινωνία έχει πραγματικές συνέπειες. Προσωπικά στοιχεία, φωτογραφίες, τοποθεσία, σχολείο, κωδικοί και ιδιωτικές συνομιλίες δεν πρέπει να μοιράζονται χωρίς σκέψη. Οι γονείς χρειάζεται να γνωρίζουν και να χρησιμοποιούν τις διαθέσιμες ρυθμίσεις γονικού ελέγχου, ιδιωτικότητας, επαφών, αγορών και λήψεων, ιδιαίτερα στις μικρότερες ηλικίες. Η καθοδήγηση γύρω από την online ασφάλεια και την ιδιωτικότητα αποτελεί βασικό μέρος των συστάσεων για υγιή χρήση οθονών. Όσο το παιδί ωριμάζει, ο στόχος μετακινείται σταδιακά από τον πλήρη γονικό έλεγχο προς την ανάπτυξη της δικής του κρίσης και ευθύνης.

Ο γονέας χρειάζεται να γνωρίζει τον ψηφιακό κόσμο του παιδιού

Η επίβλεψη είναι πιο αποτελεσματική όταν δεν περιορίζεται στην αστυνόμευση. Ερωτήσεις όπως: «Τι σου αρέσει σε αυτό το παιχνίδι;» «Ποιον YouTuber βλέπετε όλοι στην τάξη;» «Γιατί αυτό το βίντεο έγινε τόσο δημοφιλές;» μπορούν να προσφέρουν στον γονέα πολύ περισσότερες πληροφορίες από το να βλέπει μόνο έναν μετρητή χρόνου στις οθόνες. Η συστηματική επικοινωνία γύρω από τα ψηφιακά μέσα θεωρείται βασικός παράγοντας για την ανάπτυξη ψηφιακού γραμματισμού και για να γίνει πιθανότερο το παιδί να ζητήσει βοήθεια αν συναντήσει κάτι που το φοβίζει ή το δυσκολεύει.

Οι γονείς αποτελούν πρότυπο

Είναι δύσκολο να πείσουμε ένα παιδί ότι τα κινητά δεν επιτρέπονται στο τραπέζι όταν ο ενήλικας ελέγχει συνεχώς τα μηνύματά του. Οι οικογενειακοί κανόνες λειτουργούν καλύτερα όταν αφορούν, όσο γίνεται, όλα τα μέλη της οικογένειας. Το παιδί παρατηρεί πότε ο γονέας κοιτάζει την οθόνη ενώ εκείνο μιλά, αν το κινητό βρίσκεται συνεχώς δίπλα του και τι κάνει ο ίδιος όταν βαριέται. Για αυτό οι νεότερες οδηγίες τονίζουν ότι το οικογενειακό σχέδιο χρήσης πρέπει να περιλαμβάνει και τους ενήλικες.

Ένα οικογενειακό σχέδιο είναι καλύτερο από καθημερινούς καβγάδες

Οι κανόνες είναι ευκολότερο να εφαρμοστούν όταν έχουν αποφασιστεί προτού δημιουργηθεί η σύγκρουση. Ένα οικογενειακό σχέδιο μπορεί να καθορίζει:

• πότε χρησιμοποιούνται οθόνες,
• ποιοι χώροι είναι χωρίς κινητά,
• τι ισχύει κατά τη διάρκεια των γευμάτων και της μελέτης,
• πότε σταματούν οι οθόνες το βράδυ,
• ποιο περιεχόμενο είναι κατάλληλο,
• πότε χρειάζεται άδεια για νέα εφαρμογή ή παιχνίδι,
• τι ισχύει για αγορές και προσωπικά δεδομένα,
• τι θα συμβεί όταν μια πλατφόρμα ή παιχνίδι αρχίσει να δημιουργεί πρόβλημα.

Οι σύγχρονες συστάσεις προτείνουν ένα τέτοιο σχέδιο να επανεξετάζεται καθώς το παιδί μεγαλώνει, επειδή οι ανάγκες ενός τετράχρονου, ενός δεκάχρονου και ενός δεκαπεντάχρονου είναι εντελώς διαφορετικές.

Δεν χρειάζεται κάθε παιδί τους ίδιους κανόνες

Ένα παιδί που δυσκολεύεται πολύ να διακόψει ένα παιχνίδι, ένας έφηβος που καταλήγει συστηματικά να κοιμάται στις δύο το πρωί και ένα παιδί που χρησιμοποιεί τον υπολογιστή κυρίως για ζωγραφική και δημιουργία δεν έχουν τις ίδιες ανάγκες. Η ιδιοσυγκρασία, η ηλικία, η ικανότητα αυτορρύθμισης, η ψυχική υγεία και το είδος της ψηφιακής δραστηριότητας χρειάζεται να λαμβάνονται υπόψη. Οι νεότερες οδηγίες ξεκινούν ακριβώς από το «ποιο είναι το συγκεκριμένο παιδί;», αντί να αντιμετωπίζουν όλα τα παιδιά σαν να αντιδρούν με τον ίδιο τρόπο στα ίδια μέσα.

Πότε η χρήση χρειάζεται μεγαλύτερη προσοχή;

Η απλή αγάπη για μια σειρά, ένα παιχνίδι ή το κινητό δεν σημαίνει ότι υπάρχει ψυχική διαταραχή. Χρειάζεται όμως να εξεταστεί περισσότερο η κατάσταση όταν:

• ο ύπνος μειώνεται συστηματικά,
• η σχολική λειτουργία επιδεινώνεται,
• το παιδί έχει εγκαταλείψει προηγούμενα ενδιαφέροντα,
• η σωματική δραστηριότητα έχει περιοριστεί σημαντικά,
• αποσύρεται από την οικογένεια και τις σχέσεις εκτός διαδικτύου,
• σχεδόν κάθε προσπάθεια διακοπής οδηγεί σε ακραία σύγκρουση,
• η χρήση συνεχίζεται παρά σημαντικές αρνητικές συνέπειες,
• το παιδί χρησιμοποιεί σχεδόν αποκλειστικά τις οθόνες για να διαχειρίζεται άγχος, θλίψη ή θυμό,
• εμφανίζονται σημαντικά προβλήματα αυτοεικόνας ή διάθεσης,
• υπάρχει έκθεση σε επικίνδυνο περιεχόμενο ή διαδικτυακές σχέσεις που προκαλούν ανησυχία.

Σε αυτές τις περιπτώσεις είναι χρήσιμο να μη σταματά η συζήτηση στο «πρέπει να μειώσουμε τον χρόνο στις οθόνες». Χρειάζεται να καταλάβουμε τι ρόλο έχει αποκτήσει η ψηφιακή χρήση στη ζωή του παιδιού και ποια άλλη ανάγκη μπορεί να καλύπτει.

Ο στόχος δεν είναι ένα σπίτι χωρίς οθόνες

Οι ψηφιακές τεχνολογίες αποτελούν μέρος της ζωής των σημερινών παιδιών και θα παραμείνουν μέρος της εκπαίδευσης, της κοινωνικής ζωής και της μελλοντικής εργασίας τους. Η πλήρης αποφυγή τους επομένως ούτε είναι ρεαλιστική ούτε αποτελεί τον βασικό στόχο. Ο στόχος είναι να μάθει το παιδί σταδιακά να χρησιμοποιεί την τεχνολογία χωρίς η τεχνολογία να οργανώνει ολόκληρη την καθημερινότητά του. Μια χρήσιμη ερώτηση για τους γονείς δεν είναι μόνο: «Πόση ώρα ήταν σήμερα στην οθόνη;» αλλά: «Κοιμήθηκε αρκετά; Κινήθηκε; Έπαιξε; Διάβασε; Μίλησε με ανθρώπους; Έκανε όσα χρειάζεται να κάνει; Και αυτό που είδε ή έκανε στην οθόνη του πρόσφερε κάτι ή τελικά το δυσκόλεψε;» Αυτό το ευρύτερο πλαίσιο ανταποκρίνεται καλύτερα στη σημερινή ψηφιακή πραγματικότητα από έναν μοναδικό αριθμό ωρών για όλα τα παιδιά.