Βιωματική διδασκαλία Αρχαίων Ελληνικών στο Δημοτικό

Citation:

Κάτσος, Ν., Μαλαφάντης, Κ. Δ., Γαλανάκη, Ε., Μαρκαντωνάτος, Α., Παπανικολάου, Αικ, Σιδερίδης, Γ., Βασιλείου, Χ., et al. (2026). Βιωματική διδασκαλία Αρχαίων Ελληνικών στο Δημοτικό. Πρακτικά του 13ου Πανελλήνιου Συνεδρίου της Παιδαγωγικής Εταιρείας Ελλάδος. Αθήνα: Παιδαγωγική Εταιρεία Ελλάδος.

Abstract:

Η παρούσα μελέτη παρουσιάζει τα αποτελέσματα του πρώτου έτους υλοποίησης μιας καινοτόμου διαχρονικής εκπαιδευτικής παρέμβασης που εισάγει την Αρχαία Ελληνική γλώσσα στην Δ’ Δημοτικού μέσω βιωματικής και επικοινωνιακής διδασκαλίας. Στόχος είναι να διερευνηθεί κατά πόσον η συστηματική επαφή με την Αρχαία Ελληνική, μέσα από πολυτροπικές δραστηριότητες (αφήγηση, δραματοποίηση, παιχνίδι ρόλων, ζωγραφική, χρήση εικόνων), (α) οδηγεί σε εκμάθηση βασικών στοιχείων της Αρχαίας Ελληνικής, (β) ενισχύει τις γλωσσικές δεξιότητες των μαθητών στη Νέα Ελληνική (κατανόηση, ορθογραφία, παραγωγή γραπτού λόγου), (γ) βελτιώνει τις επιτελικές λειτουργίες (γνωστική ευελιξία, μνήμη εργασίας, γνωστική αναστολή), και (δ) προάγει τη μαθησιακή εμπειρία. Στην ανάλυση περιλαμβάνεται υποδείγμα της συνολικής μελέτης (n = 214), το οποίο αποτελείται από μαθητές και μαθήτριες Δ΄ Δημοτικού από οκτώ σχολεία (Αττική & Θεσσαλονίκη), κατανεμημένους σε πειραματική ομάδα παρέμβασης και ομάδα σύγκρισης μετά από διαδικασία τυχαιοποίησης. Oι μαθητές αξιολογήθηκαν στην αρχή (πριν την έναρξη της παρέμβασης) και το τέλος του σχολικού έτους. Οι μαθητές της πειραματικής ομάδας (n = 100) συμμετείχαν επιπλέον σε μια δοκιμασία  αρχαιομάθειας στο τέλος του σχολικού έτους. Τα αποτελέσματα της δοκιμασίας αρχαιομάθειας δείχνουν ότι οι μαθητές της πειραματικής ομάδας είχαν επίδοση στατιστικά σημαντικά υψηλότερη από τη βάση επιτυχίας. Παράλληλα, τα πρώτα ευρήματα δείχνουν οριακή υπεροχή της πειραματικής ομάδας στην κατανόηση κειμένου στη Νέα Ελληνική, ενώ στην παραγωγή γραπτού λόγου, την ορθογραφία και τους περισσότερους δείκτες επιτελικών λειτουργιών καταγράφονται αναμενόμενες διαχρονικές βελτιώσεις και στις δύο ομάδες, χωρίς διαφοροποίηση της αναπτυξιακής τους πορείας. Τα ποιοτικά δεδομένα αναδεικνύουν υψηλή εμπλοκή και θετική μαθησιακή εμπειρία των μαθητών της πειραματικής ομάδας. Τα ευρήματα υποστηρίζουν την παιδαγωγική και γνωστική αξία της βιωματικής διδασκαλίας της Αρχαίας Ελληνικής στην πρωτοβάθμια εκπαίδευση και θέτουν τις βάσεις για τη συνέχιση της διαχρονικής μελέτης, με μεγαλύτερο δείγμα και μεγαλύτερη χρονική διάρκεια παρέμβασης.

Publisher's Version